Θεωρίες φυσικής

Η επανεξέταση των μετρήσεων δείχνει ότι τα νετρίνα όντως ήταν ταχύτερα από το φως

Ένα από τα πιο συγκλονιστικό αποτελέσματα στη φυσική – ότι τα νετρίνα μπορεί να τρέχουν πιο γρήγορα από το φως, δεν λέει να φύγει από την επικαιρότητα εδώ και μερικές εβδομάδες. Οι ερευνητές που βρίσκονται πίσω από το συγκλονιστικό πόρισμα, λένε ότι είναι τώρα αρκετά βέβαιοι για τα αποτελέσματα που έχουν ανακοινώσει.

Share

OPERA Ένα από τα πιο συγκλονιστικό αποτελέσματα στη φυσική – ότι τα νετρίνα μπορεί να τρέχουν πιο γρήγορα  από το φως, δεν λέει να φύγει από την επικαιρότητα εδώ και μερικές εβδομάδες. Οι ερευνητές που βρίσκονται πίσω από το συγκλονιστικό πόρισμα, λένε ότι είναι τώρα αρκετά βέβαιοι για τα αποτελέσματα που έχουν ανακοινώσει.

«Η μέτρηση φαίνεται ισχυρή», λέει ο Luca Stanco του Εθνικού Ινστιτούτου Πυρηνικής Φυσικής στην Πάντοβα. «Είχαμε δεχθεί πολλές επικρίσεις αλλά οι περισσότερες από αυτές έχουν αποδειχθεί λάθος.»

Ο Stanco είναι μέλος της ερευνητικής ομάδας OPERA, η οποία συγκλόνισε τον κόσμο τον Σεπτέμβριο με την ανακοίνωση ότι τα σωματίδια φάντασμα είχαν φθάσει στο ορυχείο του Gran Sasso, περίπου, 60 νανοδευτερόλεπτα γρηγορότερα από ότι τρέχει το φως από τον επιταχυντή σωματιδίων του CERN, που απέχουν 730 χιλιόμετρα.

Πιο σφικτές δέσμες

Οι θεωρητικοί αγωνίζονται να συμβιβάσουν το αποτέλεσμα του Σεπτεμβρίου με τους γνωστούς νόμους της φυσικής. Η θεωρία της ειδικής σχετικότητας ξεκινούσε από το ότι τίποτα δεν μπορεί να ταξιδέψει ταχύτερα από το φως, και πολλοί φυσικοί πιστεύουν ότι το αποτέλεσμα αυτό θα μπορούσε να εξαφανιστεί μέσα σε μια ριπή σωματιδίων.

Το αποτέλεσμα, επίσης, έφερε αναταραχή και σε εκείνους που ανήκουν στη συνεργασία OPERA. Ο Stanco για παράδειγμα ήταν ένας από τους 15 της ομάδας, που δεν είχαν υπογράψει την αρχική προδημοσίευση, επειδή πίστευαν ότι τα αποτελέσματα ήταν πάρα πολύ προκαταρκτικά.

Μία από τις κύριες υποθέσεις ήταν ότι ήταν δύσκολο να συνδεθεί κάθε εμφάνιση νετρίνων στο Gran Sasso με τα σωματίδια που άφησαν το CERN. Στο διπλό έλεγχο που έγινε, η ομάδα έτρεξε μια δεύτερη σειρά μετρήσεων με πιο σφικτές δέσμες σωματιδίων από τις 21 Οκτωβρίου έως 6 Νοεμβρίου.

Στο διάστημα αυτό, έχουν παρατηρηθεί 20 νέες εμφανίσεις νετρίνων – ένας μικρός αριθμός σε σύγκριση με τα 16.000 στο αρχικό πείραμα. Όμως, λέει ο Stanco οι πιο σφικτές δέσμες των σωματιδίων έκαναν πιο εύκολη την παρατήρηση αυτών των εμφανίσεων (hits) καθώς και τον χρόνο κίνησης: “Έτσι είναι πολύ ισχυρά αυτά τα 20 γεγονότα"

Περισσότερα ελέγχους

Η ομάδα έκανε ένα επανέλεγχο στην στατιστική τους ανάλυση, επιβεβαιώνοντας ότι το σφάλμα στις μετρήσεις τους ήταν πράγματι 10 νανοδευτερόλεπτα. Μερικά μέλη της ομάδας, συμπεριλαμβανομένου και του Stanco, είχαν ανησυχήσει ότι το πραγματικό λάθος ήταν μεγαλύτερο. Αυτό όμως που βρήκαν μετά τον έλεγχο ήταν «απολύτως συμβατό» με την αρχική ανακοίνωση, τονίζει.

Κι αυτό ήταν αρκετό για αυτόν να βάλει το όνομά του στη δημοσίευση, αν και λέει πως έξι ή επτά μέλη της ομάδας εξακολουθούν να είναι ακόμα επιφυλακτικοί. Η ομάδα σχεδιάζει να υποβάλει την δημοσίευση σε ένα ευρωπαϊκό περιοδικό φυσικής.

Θα εξακολουθούν δε να τρέχουν κι άλλα τεστ, όπως η μέτρηση του μήκους του καλωδίου οπτικών ινών που μεταφέρει πληροφορίες από το υπόγειο εργαστήριο στο Gran Sasso, σε ένα κέντρο συλλογής δεδομένων στην επιφάνεια. Η ομάδα προσπαθεί, επίσης, να κάνει το ίδιο τεστ χρησιμοποιώντας ένα άλλο ανιχνευτή στο εργαστήριο που ονομάζεται RPC. Το κριτήριο αυτό θα χρειαστεί αρκετούς μήνες για να ολοκληρωθεί.

Ακόμα κι αν συμφώνησε να υπογράψει την δημοσίευση, ο Stanco διευκρινίζει: «Δεν είμαι τόσο χαρούμενος Από θεωρητική άποψη, δεν είναι τόσο ελκυστικό Εξακολουθώ να πιστεύω ότι πρέπει να κάνει τη μέτρηση ένα άλλο πείραμα πριν πω ότι πιστεύω αυτό το αποτέλεσμα.»

Πηγή: New Scientist

About the author

physics4u

Leave a Comment

Share